Dlaczego CO₂ (R744) wypiera freony z chłodnictwa przemysłowego

CO₂ w chłodnictwie przemysłowym – rewolucja technologiczna i regulacyjna

Technologia CO₂ (R744) coraz szybciej wypiera freony z chłodnictwa przemysłowego. Jeszcze kilka lat temu uznawana za kosztowną i trudną we wdrożeniu, dziś staje się standardem w chłodniach, przetwórniach, halach logistycznych i magazynach mroźniczych.

Dlaczego tak się dzieje? Przyjrzyjmy się czynnikom, które za tym stoją: od zmian w przepisach F-Gaz, przez efektywność energetyczną, po nowe możliwości technologiczne.

Co wyróżnia CO₂ (R744) jako czynnik chłodniczy?

Dwutlenek węgla ma unikalne właściwości fizyczne, które decydują o jego efektywności i ekologiczności:

• GWP = 1 (100% neutralny dla klimatu)

• Brak toksyczności i palności (klasa A1 wg ASHRAE)

• Niska cena i szeroka dostępność

• Wysoka gęstość = niższe zużycie energii przy sprężaniu

• Zdolność do pracy w układach transkrytycznych (COP > 3,5 w boosterach)

Te cechy sprawiają, że CO₂ przewyższa freony (np. R404A, R134a, R407F) w długoterminowej perspektywie – zarówno środowiskowej, jak i ekonomicznej.

Układ booster CO₂ – serce nowoczesnej chłodni

Najpopularniejszym rozwiązaniem w przemysłowym chłodnictwie CO₂ jest układ booster z odzyskiem ciepła i eżektorem. Jego kluczowe elementy:

• Sprężarki LT i MT – pracują w dwóch zakresach ciśnienia

• Gas cooler – zastępuje klasyczny skraplacz (w trybie transkrytycznym)

• Eżektor – zwiększa efektywność odzysku i obniża temperaturę powrotu

• Sterowanie adaptacyjne – Danfoss, Carel, Dixell

Zalety:
COP o 15–25% wyższy niż w R404A
Zredukowane zużycie energii elektrycznej
Możliwość odzysku ciepła do 100% zapotrzebowania na CWU

Freony wypadają z gry – co mówią przepisy?

 Rozporządzenie F-Gaz 2024/573/EU:

• Od 1 stycznia 2025 r. do serwisu wszystkich urządzeń chłodniczych nie wolno używać nowego czynnika o GWP 2 500 lub wyższym (np. R404A, R507A). Czynnik zregenerowany lub z recyklingu jest dopuszczony do 1 stycznia 2030 r. (art. 13 ust. 3).

• Od 1 stycznia 2027 r. nie wolno wprowadzać do obrotu chillerów o mocy powyżej 12 kW z F-gazami o GWP 750 lub wyższym, a chillerów do 12 kW z GWP 150 lub wyższym, chyba że wymagają tego względy bezpieczeństwa (załącznik IV pkt 7).

• Od 1 stycznia 2030 r. nowe urządzenia chłodnicze inne niż chillery nie mogą zawierać F-gazów o GWP 150 lub wyższym, z tym samym wyjątkiem (załącznik IV pkt 5).

• Od 1 stycznia 2032 r. do serwisu stacjonarnych urządzeń chłodniczych, z wyjątkiem chillerów, nie wolno używać nowego czynnika o GWP 750 lub wyższym (art. 13 ust. 5).

CO₂ i R290 jako preferowane rozwiązania:

• Zero opłat środowiskowych

• Dofinansowania z NFOŚiGW i programów unijnych

• Brak konieczności certyfikacji ATEX (jak przy R290)

Porównanie: CO₂ vs R404A / R134a / R407F

Wyzwania wdrożeniowe – na co uważać?

• Wysokie ciśnienie robocze (do 120 bar) – wymaga elementów klasy PED

• Wymagana wiedza techniczna – konieczność szkolenia serwisantów

• Nadzór automatyki i BMS – potrzebna zaawansowana diagnostyka

Przed wyborem technologii warto ocenić stan obecnej instalacji i rzeczywiste zapotrzebowanie na chłód.

Dlaczego SKiC?

SKiC działa w chłodnictwie przemysłowym od ponad 20 lat. Na co dzień zajmujemy się:

• serwisem i modernizacją agregatów wody lodowej wszystkich głównych marek

• automatyką chłodniczą CAREL, Dixell i Danfoss

• kontrolą szczelności i dokumentacją F-gazową

• serwisem mobilnym na terenie całej Polski

Zobacz także: Ekologiczne układy chłodzenia – jak projektować nowoczesne systemy?

Planujesz modernizację instalacji chłodniczej i zmianę czynnika?
Skontaktuj się z nami. Ocenimy stan obecnych urządzeń i pomożemy zaplanować dalsze kroki zgodnie z przepisami F-gazowymi.
Kontakt z SKiC

Źródła:

• Rozporządzenie 2024/573/EU

• Danfoss CO₂ SmartStore

• ASERCOM – wytyczne dla układów transkrytycznych

• CAREL – eżektory, sterowniki do układów booster

• ISO 5149 – projektowanie systemów chłodniczych

[Pokaz zdjęć]